ผลตอบแทนที่ต้องการคืออะไร ควรใส่เท่าไรเมื่อประเมินหุ้น

ผลตอบแทนที่ต้องการไม่ใช่คำทำนายว่าหุ้นจะให้ผลตอบแทนเท่านั้น แต่เป็นเกณฑ์ที่เราใช้ถามว่า ราคาวันนี้ต่ำพอชดเชยเวลา ทางเลือกอื่น และความเสี่ยงหรือยัง

เส้นทางผลตอบแทนหลายระดับที่นำไปสู่ธุรกิจเดียวกันจากราคาเริ่มต้นต่างกัน

ผลตอบแทนที่ต้องการทำหน้าที่เหมือนอัตราคิดลด

เงิน 100 บาทในอีก 5 ปีมีค่าไม่เท่ากับ 100 บาทวันนี้ เพราะเงินวันนี้นำไปใช้หรือลงทุนทางอื่นได้ และอนาคตมีความไม่แน่นอน ในแบบจำลองมูลค่า เราจึงคิดราคาอนาคตกลับมาเป็นมูลค่าปัจจุบันด้วย Required Return

สูตรย่อคือ มูลค่าปัจจุบัน = ราคาในอนาคต ÷ (1 + ผลตอบแทนที่ต้องการ)จำนวนปี ยิ่งต้องการผลตอบแทนสูง ราคาที่เหมาะจะจ่ายวันนี้ยิ่งต่ำ เมื่อสมมติฐานอื่นเท่าเดิม

ตัวอย่าง: ปลายทางเดียวกัน แต่ราคาเข้าซื้อต่างกัน

สมมติ แบบจำลอง FCF หรือ EPS และ P/E ประเมินว่าหุ้นอาจมีราคา 161.05 ดอลลาร์ในอีก 5 ปี หากต้องการผลตอบแทน 8% ต่อปี มูลค่าปัจจุบันประมาณ 109.61 ดอลลาร์ หากต้องการ 10% จะอยู่ราว 100.00 ดอลลาร์ และหากต้องการ 12% จะเหลือประมาณ 91.38 ดอลลาร์ โดยใช้ราคาอนาคต 161.05 ตามที่แสดงและปัดคำตอบเป็นสองตำแหน่งตอนท้าย

ความต่างไม่ได้เกิดจากธุรกิจเปลี่ยน แต่เกิดจากเกณฑ์ของผู้ลงทุน ตัวเลขนี้ยังไม่หักความคลาดเคลื่อนของประมาณการ ค่าธรรมเนียม ภาษี หรือค่าเงิน จึงควรมองเป็นจุดเริ่มต้นของการทดสอบ ไม่ใช่คำสั่งซื้อ

ตรวจย้อนกลับโดยไม่เปลี่ยนราคาอนาคต

ที่ 8% ลองแทน 161.05 ÷ 1.08^5 ≈ 109.6079 แล้วปัดเป็น 109.61 ดอลลาร์ ที่ 10% จะได้ประมาณ 99.9994 ดอลลาร์ จึงแสดงเป็น 100.00 ดอลลาร์ ความคลาดเล็กน้อยเกิดจากราคาอนาคตที่แสดงมีเพียงสองตำแหน่ง ไม่ควรย้อนเปลี่ยนสมมติฐานเพื่อบังคับให้ผลลงตัว

สูตรย่อนี้คิดเฉพาะราคาปลายปีที่ห้า หากมีเงินปันผลหรือกระแสเงินสดรับระหว่างทาง ต้องคิดลดแต่ละงวดเพิ่มตามแบบจำลองที่เลือก ไม่ควรเรียกตัวเลขส่วนราคาปลายทางเพียงอย่างเดียวว่าเป็นมูลค่ารวมของเงินรับทุกชนิด ตัวอย่างนี้ไม่มีเงินรับระหว่างทางและไม่มีการรับรองราคาขายจริงในอนาคต

เลือกอัตราผลตอบแทนที่ต้องการอย่างไร

ไม่มีเลขเดียวที่เหมาะกับทุกคนและทุกหุ้น การตั้งอัตราควรพิจารณาอย่างน้อยสี่เรื่อง:

อย่าใช้ Required Return ซ่อนความเสี่ยงทุกอย่าง

การเพิ่มอัตราคิดลดเพื่อชดเชยทุกความกังวลอาจทำให้ไม่เห็นว่าความเสี่ยงมาจากไหน วิธีที่ตรวจสอบง่ายกว่าคือปรับสมมติฐานให้ตรงจุด: หากยอดขายไม่แน่นอน ให้ทำกรณียอดขายต่ำ หาก Margin อาจลด ให้ลด Margin หากต้องเพิ่มทุน ให้สะท้อนจำนวนหุ้นที่เพิ่ม แล้วค่อยใช้อัตราผลตอบแทนที่สอดคล้องกับความเสี่ยงส่วนที่เหลือ

อีกด้านหนึ่ง ไม่ควรลด Required Return เพียงเพื่อให้ราคาเหมาะสมสูงกว่าราคาตลาด เพราะนั่นคือการย้อนสูตรเพื่อยืนยันสิ่งที่อยากเชื่อ

ใช้ช่วงแทนเลขเดียว

ลองคำนวณที่ 8%, 10% และ 12% หรือช่วงที่เหมาะกับกรณีศึกษา แล้ววางคู่กับกรณีเติบโตต่ำ ฐาน และสูง ตารางนี้จะบอกว่ามูลค่าพึ่งพาสมมติฐานใด หากต้องใช้การเติบโตสูงสุดพร้อม Required Return ต่ำสุดจึงจะเห็น Upside แบบจำลองนั้นมีเงื่อนไขเปราะบาง

จากนั้นค่อยพิจารณา Margin of Safety เพิ่มเติม เพื่อเผื่อข้อผิดพลาดที่ไม่ได้อยู่ในตาราง เช่น การแข่งขันใหม่ การจัดสรรเงินทุนที่แย่ หรือเหตุการณ์ที่คาดไม่ถึง

คำถามก่อนบันทึกผล

  1. อัตราที่ใช้เป็น Nominal หรือหักเงินเฟ้อแล้ว และกระแสเงินสดใช้ฐานเดียวกันหรือไม่
  2. ใช้สกุลเงินใด และผลของค่าเงินอยู่ตรงไหนในสมมติฐาน
  3. เทียบกับทางเลือกที่เสี่ยงต่ำกว่าและสินทรัพย์อื่นในพอร์ตแล้วหรือยัง
  4. มูลค่าเปลี่ยนแค่ไหนหากเพิ่มอัตรา 1–2 จุดเปอร์เซ็นต์
  5. ผลตอบแทนที่ต้องการสะท้อนความเสี่ยง หรือถูกเลือกเพื่อให้ได้คำตอบที่อยากเห็น

บันทึกที่มาของ Required Return และใช้ฐานเดียวกับกระแสเงินสด พร้อมทดสอบว่าหากเปลี่ยนอัตราแล้วมูลค่าต่างไปเท่าไร เมื่อตลาดหรือความเสี่ยงเปลี่ยน จะได้ย้อนดูเหตุผลเดิมและปรับสมมติฐานตามข้อมูล

เครื่องมือที่เกี่ยวข้องดูผลของ Required Return ต่อราคาเข้าซื้อลองเปลี่ยนอัตราผลตอบแทนที่ต้องการ แล้วเทียบราคาเข้าซื้อของวิธี FCF และ EPS และ P/E

แหล่งข้อมูล

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปและตัวอย่างแบบจำลอง ไม่ใช่คำแนะนำผลตอบแทนเป้าหมายหรือการซื้อขายหลักทรัพย์เฉพาะบุคคล