ETF ซ้ำกันหรือไม่ เช็กอย่างไรก่อนซื้อหลายกอง
ถือ ETF สามกองไม่ได้แปลว่ากระจายสามเท่า เพราะกองเหล่านั้นอาจถือหุ้นชุดเดียวกัน และให้น้ำหนักบริษัทใหญ่ใกล้เคียงกัน

ETF Overlap คืออะไร
ETF Overlap คือความซ้ำซ้อนของหลักทรัพย์ที่อยู่ภายใน ETF ตั้งแต่สองกองขึ้นไป เช่น กองหนึ่งติดตามตลาดหุ้นขนาดใหญ่ อีกกองเน้นบริษัทเติบโต และทั้งคู่มีหุ้นเทคโนโลยีรายใหญ่เหมือนกัน การซื้อกองที่สองจึงอาจไม่ได้เพิ่มสินทรัพย์ใหม่ แต่เพิ่มน้ำหนักของบริษัทเดิม
ความซ้ำไม่ใช่เรื่องผิดเสมอไป หากตั้งใจเพิ่มน้ำหนักกลุ่มหนึ่งและยอมรับความเสี่ยงได้ ปัญหาเกิดเมื่อคิดว่ากระจายแล้ว ทั้งที่ผลลัพธ์ของพอร์ตยังขึ้นกับหุ้นไม่กี่ตัว
อย่าดูแค่ชื่อกองหรือจำนวนหุ้น
ETF ที่ชื่อแตกต่างกันอาจซ้ำมาก ขณะที่กองที่อยู่ในหมวดเดียวกันอาจมีกติกาให้น้ำหนักต่างกัน จำนวนหุ้นก็หลอกตาได้: กองที่ถือ 500 บริษัทอาจยังมีน้ำหนักจำนวนมากอยู่ในหุ้นใหญ่สิบตัวแรก ขณะที่หุ้นอีกหลายร้อยตัวมีผลต่อพอร์ตเพียงเล็กน้อย
เช็กความซ้ำ 4 ชั้น
- รายชื่อหลักทรัพย์: ดาวน์โหลดรายการ Holdings จากเว็บไซต์ผู้ออกกอง แล้วดูว่าหุ้นใดปรากฏซ้ำ
- น้ำหนัก: หุ้นเดียวกัน 1% กับ 8% ให้ความเสี่ยงไม่เท่ากัน จึงต้องคูณน้ำหนักของ ETF ในพอร์ตด้วย
- อุตสาหกรรม: แม้รายชื่อหุ้นไม่เหมือนกัน พอร์ตอาจพึ่งพาวัฏจักรเดียวกัน เช่น เซมิคอนดักเตอร์หรือธนาคาร
- ภูมิภาคและสกุลเงิน: กองที่จดทะเบียนคนละประเทศอาจยังลงทุนในตลาดเดียวกัน หรือรับความเสี่ยงค่าเงินคล้ายกัน
คำนวณน้ำหนักจริงแบบง่าย
สมมติพอร์ตมี ETF A 60% และ ETF B 40% หุ้น X มีน้ำหนัก 8% ใน A และ 10% ใน B น้ำหนักหุ้น X ที่ซ่อนอยู่ในพอร์ตคือ (60% × 8%) + (40% × 10%) = 8.8% ไม่ใช่ 8% หรือ 10% อย่างที่เห็นจากกองใดกองหนึ่ง
ทำแบบเดียวกันกับหุ้นใหญ่ อุตสาหกรรม และภูมิภาคที่สำคัญ จะเห็นภาพชัดกว่าการนับจำนวน ETF หากยังมีหุ้นรายตัว X แยกต่างหาก ต้องบวกน้ำหนักส่วนนั้นเข้าไปด้วย
เมื่อไรที่ความซ้ำอาจสมเหตุสมผล
- ใช้ ETF ตลาดกว้างเป็น Core แล้วเพิ่ม ETF เฉพาะกลุ่มเป็น Satellite ภายในเพดานที่กำหนด
- แบ่งผู้ให้บริการกองทุนด้วยเหตุผลด้านการเข้าถึงหรือการบริหารบัญชี โดยเข้าใจว่าสินทรัพย์ข้างในยังคล้ายกัน
- กำลังเปลี่ยนกองเดิมไปกองใหม่อย่างเป็นขั้นตอน และความซ้ำเกิดเพียงชั่วคราว
แต่ถ้าอธิบายไม่ได้ว่ากองใหม่เปลี่ยนผลลัพธ์หรือความเสี่ยงของพอร์ตอย่างไร การเพิ่มกองอาจเพิ่มแค่ความยุ่งยาก ค่าใช้จ่าย และงานติดตาม
เช็กลิสต์ก่อนกดซื้อ
- กองใหม่นี้ถืออะไรที่พอร์ตยังไม่มี
- หุ้นสิบอันดับแรกของทุกกองรวมกันเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของพอร์ต
- ถ้ากลุ่มที่ให้น้ำหนักเกินคาดลดลงพร้อมกัน เรายังถือแผนต่อได้หรือไม่
- กองเดิมเพียงกองเดียวทำหน้าที่เดียวกันได้ง่ายกว่าหรือไม่
ตรวจข้อมูลล่าสุดจากเอกสารของผู้ออก ETF ทุกครั้ง เพราะรายชื่อและน้ำหนักเปลี่ยนได้ การเช็กครั้งเดียวในวันซื้อไม่พอสำหรับพอร์ตระยะยาว